In de (gecorrigeerde) beantwoording van Kamervragen over de houdbaarheid van de AOW worden een paar hardnekkige misverstanden rechtgezet én worden de nieuwste ramingen naast eerdere (2019) verwachtingen gelegd. De kern: de vergrijzing blijft een grote kostenpost, maar de prognoses zijn minder somber dan in 2019. Tegelijk laat het stuk zien waarom een snellere stijging van de AOW-leeftijd wel budgettair voordeel geeft op de AOW-lijn, maar óók leidt tot weglek naar andere uitkeringen.

Het kabinet komt met een basisverzekering die zelfstandigen bij arbeidsongeschiktheid een minimuminkomen garandeert. Zo krijgen zelfstandigen die zich door hun leeftijd of gezondheid niet kunnen verzekeren, ook een betaalbaar sociaal vangnet wanneer zij arbeidsongeschikt worden. De basisverzekering gaat volgens de huidige berekeningen maximaal € 171 bruto per maand kosten. Zelfstandigen die zich privaat verzekeren of een bv hebben, vallen niet onder de basisverzekering.

De NVVK heeft samen met het Nibud een objectieve leefgeld-richtlijn opgesteld voor de schuldhulpverlening. Aanleiding: in de praktijk kwamen nog signalen voor dat mensen in een Msnp- of Wsnp-traject moesten rondkomen van “€ 50 per week”. Dat is volgens de nieuwe norm echt te weinig. De nieuwste richtlijn noemt voor een alleenstaande € 91 per week als minimum leefgeld.

In deze uitspraak van de Commissie van Beroep Kifid (2026-0011) staat een veelvoorkomende situatie centraal: een klant denkt dat bij zijn overlijdensrisicoverzekering (ORV) premievrijstelling bij arbeidsongeschiktheid is geregeld, terwijl die dekking niet op de polis staat. De klant verwijt de adviseur dat die dekking wél is toegezegd, maar de adviseur kan dat niet aantonen omdat er geen gespreksnotities zijn.

Op 2 december 2025 deed Kifid uitspraak in een klacht van een weduwe tegen een tussenpersoon in zijn rol als hypotheekadviseur (vanaf nu: de adviseur). De adviseur had een gewenste overlijdensrisicoverzekering (ORV) niet afgesloten. Hij had dit wel geadviseerd, maar verzuimde in actie te komen, omdat de klanten zelf nog wilden kijken of ze de benodigde ORV elders konden afsluiten. Uiteindelijk werd de ORV niet afgesloten, en overlijdt de man van het echtpaar. De weduwe claimt een behoorlijke schade, en krijgt grotendeels gelijk.

Met de Wet werk en zekerheid (Wwz) is de maximale WW-duur verlaagd van 38 naar 24 maanden en is de opbouw van WW-rechten na tien dienstjaren vertraagd. Deze maatregelen moesten de WW “activerender” maken en de uitkeringslasten beperken. De evaluatie door Significant APE ligt nu op tafel, samen met de Kamerbrief van 20 november 2025 met de beleidsreactie van de minister van SZW.

Per 1 januari 2026 worden de bedragen voor levensonderhoud (kinder- en partneralimentatie) van rechtswege verhoogd met 4,6%. Dit volgt uit de Beschikking wijzigingspercentage levensonderhoud 2026 van de Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid, gepubliceerd in de Staatscourant 2025, nr. 39488.

Wat is er besloten? Op 29 oktober 2025 is in het Staatsblad gepubliceerd de Wet van 1 oktober 2025 tot wijziging van de Participatiewet, de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers (IOAW) en de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (IOAZ) in verband met “het op onderdelen in balans brengen van deze wetten tussen bestaanszekerheid, re-integratie en handhaving”. Kortweg: de Wet Participatiewet in Balans brengt meer dan twintig maatregelen mee, die de verhouding tussen ondersteuning, arbeids­inschakeling en handhaving in de bijstandswetgeving beogen te herijken.

Het kabinet wil onzekerheid bij werkgevers wegnemen over de vraag of zij wel of niet voldoende hebben gedaan om hun zieke werknemer weer aan het werk te helpen. Het advies van de bedrijfsarts over wat iemand nog kan doen wordt leidend bij deze toets van UWV. Werkgevers krijgen hierdoor meer zekerheid bij de verplichtingen rond loondoorbetaling bij ziekte. Daarom start minister Paul (Sociale Zaken en Werkgelegenheid) een internetconsultatie over het wetsvoorstel dat dit regelt. Daarnaast zorgt het wetsvoorstel ervoor dat mensen het voorschot dat ze krijgen terwijl ze wachten op een beoordeling niet hoeven terug te betalen.

In een recent onderzoek van het ministerie van Financiën en de Erasmus Universiteit Rotterdam, in samenwerking met SZW, OCW en VWS, wordt een opvallend fenomeen blootgelegd: veel Nederlanders, vooral met lage inkomens, overschatten hoeveel belasting en toeslag zij verliezen als zij extra gaan werken. Deze zogenoemde mispercepties van de marginale druk blijken niet alleen wijdverbreid, maar ook een directe rem op het arbeidsaanbod. In tijden van personeelstekorten in sectoren als zorg en onderwijs is dit een beleidsmatig relevant inzicht.