Vanaf 2031 komt voor een belangrijke groep eigenwoningbezitters een fiscaal kantelpunt in beeld. Het gaat om belastingplichtigen met een eigenwoningschuld die al vóór 1 januari 2001 bestond. Voor die schulden is de 30-jaarstermijn voor renteaftrek op 1 januari 2001 gaan lopen. Per 1 januari 2031 is die termijn dus verstreken. De vraag is dan niet alleen of de renteaftrek in box 1 eindigt, maar ook wat er met de schuld zelf gebeurt. In de bijdrage van Eric van Uunen in het Fiscaal Praktijkblad wordt dit uitgewerkt aan de hand van de samenloop tussen de eigenwoningregeling, box 3, de Wet Hillen en excessief lenen.

Nu het jaar 2031 steeds dichterbij komt, wordt het voor de planning relevant om de fiscale gevolgen van het verstrijken van de 30-jaarsperiode van renteaftrek vanaf dat jaar nader te bekijken. We lopen daarbij aan tegen onduidelijkheden. De vraag laat zich als volgt samenvatten: als de 30-jaarsperiode van renteaftrek is verstreken, betekent dit dan dat over dat leningdeel nooit meer renteaftrek kan worden genoten? Anders gezegd: hoe strikt werkt art 3.119a, lid 7 door? We lichten aan de hand van voorbeelden toe, waarom dat vragen oproept.

De discussie over de 30-jaarstermijn van de hypotheekrenteaftrek (HRA) laait opnieuw op. Aanleiding zijn schriftelijke Kamervragen van het Kamerlid Vermeer (BBB) d.d. 12 februari 2026 over het aflopen van de termijn vanaf 2031 én het risico op uitvoeringschaos en budgettaire derving. De kern: als vanaf 2031 voor een grote groep (deels) niet meer te controleren is wie al 30 jaar aftrek heeft gehad, ontstaat het risico dat aftrek “stilzwijgend” doorloopt. Vermeer vraagt daarom expliciet: wat zijn de jaarlijkse budgettaire gevolgen als de termijn wordt verlengd tot bijvoorbeeld 2040?

In deze zaak draaide het om de vraag of een belastingplichtige (belanghebbende) terecht hypotheekrenteaftrek had geclaimd over de jaren 2017 t/m 2019, terwijl de lening daarvoor afkomstig was van haar vader. De inspecteur had de aangiftes gedeeltelijk gecorrigeerd, de bewijslast omgekeerd én verlaagd, omdat de rentelasten volgens hem feitelijk niet op de belanghebbende drukten. De rechtbank moest oordelen over de geldigheid van deze correcties en de toepassing van het leerstuk van “omkering en verzwaring van de bewijslast”.

Vanwege een verzoek op basis van de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) heeft de Belastingdienst stukken beschikbaar gesteld. De publicatie ziet op een verzoek om alle documenten, notities, memo's, intern cursusmateriaal en beleidsstukken over de beoordeling of een bepaalde lening fiscaal als eigen woning lening moet worden aangemerkt en aanverwante onderwerpen beschikbaar te stellen.

Onze relatie heeft een woning op een recreatieterrein (wel Box 1 ivm permanente bewoning) welke is afgebrand. De uitkering van de verzekeringspenningen is niet voldoende om de gehele hypotheek van af te lossen. De woning zal niet worden herbouwd. De bank is akkoord om de restschuld (Hypotheek minus uitkering brandverzekering) lineair voort te zetten tot de grond is verkocht. Nou is de vraag: Blijft de rente over de voorgezette restschuld in Box I aftrekbaar en zo ja hoe lang?

Eerder zijn vragen gesteld aan de staatssecretaris van Financiën, de ministers voor Wonen en Rijksdienst en van Financiën over de hypotheekrenteaftrek (ingezonden 20 november 2012). Als download de antwoorden op deze vragen: o.a. "Klopt het dat voor de vierde schijf het aftrekpercentage stapsgewijs wordt teruggebracht van 52% (in 2013) naar 38% (in 2041)?"