Bent u onlangs abonnee geworden van Fintool? Dan is de kans groot dat u de Kennisbank al heeft gebruikt om snel een antwoord te vinden op een concrete adviesvraag. Maar naast losse nieuwsberichten, helpdeskvragen en dossiers is er nog een onderdeel dat bijzonder handig is om regelmatig te raadplegen: de themanummers.

Sinds 2013 is een eigenwoningschuld (EWS): een schuld die is aangegaan voor de verwerving, verbetering of onderhoud van de eigen woning en die volgens een contractueel aflossingsschema ten minste annuïtair (dus annuïtair of lineair) in maximaal 360 maanden wordt afgelost.  Als een klant daarvoor al een EWS had, dan kan deze klant tot op de dag van vandaag onder voorwaarden gebruik maken van het overgangsrecht. Als we het hebben over een EWS onder het overgangsrecht, dan spreekt de wet over een ‘bestaande eigenwoningschuld’ (BEWS), gaat het over een EWS onder het nieuwe (huidige) recht, dan korten we dat af met NEWS (‘nieuwe eigenwoningschuld’). Zo geeft dit document antwoord op vragen zoals: Welke voorwaarden gelden voor het behouden en herleven van een eigenwoningschuld (EWS) waarop het overgangsrecht van toepassing is en die in wet bekend staat als ‘bestaande eigenwoningschuld’ (BEWS)?

Klant man verwerft 1-12-2006 zijn eerste woning, EWS € 151.500. Verkoop 1-3-2014 met restschuld € 26.500. De restschuld is gefinancierd met een persoonlijke lening die nog niet volledig is afgelost. Klant vrouw verwerft 4-6-2010 haar eerste woning, EWS € 146.000. Verkoop 1-5-2014, geen EWR. Zij speelt quitte. Klanten kopen samen een huis 15-4-2014. Eigenwoningschuld € 279.760 waarvan € 65.000 aflossingsvrij en € 214.760 annuïtaire aflossing, looptijd 360 maanden. 1-1-2018 klant man sluit een persoonlijke lening af voor een verbouwing (EWS) € 11.330. Zij wonen samen met een samenlevingscontract. Begin 2020 kopen zij samen een nieuwe woning met voor € 500.000 k.k. Zij willen voor € 20.000 verbouwen. De huidige woning is € 370.000 waard en moet nog verkocht worden. EWS bij ING thans € 256.236. Klopt het dat circa € 250.000 vormvrij is? Klanten hebben de voorkeur voor een aflossingsvrij leningdeel van € 100.000 in de nieuwe situatie. Ik heb de excell rekentool van Fintool gebruikt. Er is niet eerder een interne draagplicht vastgelegd. Kan dit in de toekomstige situatie alsnog? De restant duur aftrek heb ik met de rekentool vastgelegd.

Klanten gehuwd in gemeenschap van goederen hebben op 1-1-2001 gezamenlijk een eigen woning gekocht. De oorspronkelijke schuld is € 199.663 en dit is een volledige EWS tot 1-1- 2019. De EWS op 1-1-2020 is € 90.756 (door eigen aflossing) en op 1-1-2021 is dat € 72.605 (door eigen aflossing). December 2021 lossen klanten ook het restant af van € 72.605 en vervalt de lening (EWS). In 2023 kopen klanten een nieuwe woning. De aankoopkosten zijn € 850.000 en door het volledig inbrengen van de overwaarde en een deel eigen middelen is er een finacieringsbehoefte van € 250.000. Aangezien het overgangsrecht is komen te vervallen (kalenderjaar 2021 plus 1 jaar 2022) zal de lening afgelost moeten worden volgens nieuw recht om aftrekbaar te zijn. De vraag is over welk deel de renteaftrek geldt en hoe lang deze rente aftrekbaar is. Mijn idee is dat de EWS pas (volledig) is afgelost in 2021 en dat over de oorspronkelijke schuld van € 199.663 reeds (afgerond) 21 jaar aftrek is genoten. Dat dit deel nog 9 jaar aftrek heeft en het deel erboven ca. €50.000 360 maanden aftrek heeft.

Vanuit Fintool hebben wij heel lang ‘de boot afgehouden’ als het ging om de vraag van abonnees of wij ook een draagplichtovereenkomst op wilden stellen, of een voorbeeld hebben. Inmiddels zijn er een aantal marktpartijen die een ‘sjabloon’ te koop aanbieden. Vervolgens hebben wij van diverse adviseurs via de helpdesk zo’n ingevuld document ter beoordeling ontvangen, en hoewel het soms slechts een paar variabelen zijn die ingevuld hoefden te worden, ging het soms toch (fiscaal) mis.

De Kennisgroep onroerende zaken heeft de vraag beantwoord wat de fiscale gevolgen zijn als een belastingplichtige zijn bestaande eigenwoningschuld in het verleden deels heeft afgelost en hij vervolgens zijn bestaande eigenwoningschuld en eigenwoningschuld oversluit en een nieuwe schuld voor verbouwing aangaat.

De Kennisgroep onroerende zaken heeft een vraag beantwoord over de werking van de inkortingsregeling voor het overgangsrecht van bestaande eigenwoningschulden.

Mededeling van het ministerie van Financiën dat de hardheidsclausule wordt toegepast in de situatie dat de omgezette lening voor de belastingplichtige op het moment direct voorafgaande aan de uitkoop kwalificeert als eigenwoningschuld.

De Kennisgroep onroerende zaken heeft de vraag beantwoord of een schuld die door de vve is aangegaan voor het onderhoud en de verduurzaming van het gebouw bij de individuele appartementseigenaren kan worden aangemerkt als een eigenwoningschuld.

De Belastingdienst heeft de vraag beantwoord of de aflossing op een annuïtaire lening waarbij voor een deel het overgangsrecht voor bestaande eigenwoningschulden geldt, geheel kan worden toegerekend aan dit deel en in hoeverre het overgangsrecht kan herleven.