Motie “bedrag ineens” aangenomen: toch weer kans op vervroeging (en dus opnieuw onzekerheid in het advies)

Wat stond er ook alweer op het spel?
Het keuzerecht “bedrag ineens” is bedoeld als mogelijkheid om bij pensionering maximaal 10% van het ouderdomspensioen (en in bepaalde gevallen ook derde pijler) in één keer op te nemen. Het keuzerecht geldt nog niet. Eind maart 2026 meldde minister Vijlbrief nog dat de beoogde invoering opnieuw wordt uitgesteld, van 1 juli 2026 naar 1 januari 2029, vooral vanwege uitvoerbaarheid en de samenloop met de pensioentransitie (Wtp). De nieuwe motie zet druk om te kijken of het toch eerder kan.

Wat vraagt de motie precies?
De motie (Ceulemans) constateert dat “bedrag ineens” herhaaldelijk is uitgesteld en “momenteel pas in 2029 wordt voorzien” en dat verdere vertraging het vertrouwen kan ondermijnen. Vervolgens verzoekt zij de regering om:

1. met pensioenuitvoerders in overleg te treden over vervroeging, en
2. de Kamer voor Prinsjesdag te informeren.

Toezegging van Vijlbrief: brief na overleg met de sector
Los van de motie is er ook een toezegging geregistreerd: Vijlbrief gaat in gesprek met de sector over “bedrag ineens” en zal de Kamer per brief laten weten waar dat toe leidt. Status: openstaand.

Praktisch betekent dit: de adviespraktijk krijgt waarschijnlijk een nieuwe “tijdlijn-update” richting Prinsjesdag, maar tot dat moment blijft het vooral scenario-advies.

Fiscale en vermogenskundige aandachtspunten: waarom dit dossier niet alleen “pensioen” is
Ook al valt “bedrag ineens” onder pensioenregelgeving, de gevolgen landen vaak bij inkomen, toeslagen en vermogen. Een aantal punten om in klantgesprekken alvast scherp te hebben:

1) Progressie box 1 en bijdrage Zvw: piekjaar = rekenjaar

Een eenmalige uitkering kan het belastbaar inkomen in het uitkeringsjaar flink verhogen. Dat kan leiden tot progressienadeel (hogere schijf) en – afhankelijk van de situatie – effecten in de inkomensafhankelijke bijdrage Zvw. (De kern is: het is een “piekjaar” dat je vooraf moet doorrekenen, zeker als er meer eenmalige posten spelen.)

2) Toeslagen: toetsingsinkomen kan de spelbreker zijn

Juist bij klanten met (mogelijke) toeslagen kan een bedrag ineens leiden tot (gedeeltelijk) verlies of terugvordering. Dat risico is reden waarom uitvoerders en wetgever veel nadruk leggen op goede informatie/keuzebegeleiding.

3) Box 3 en peildatumeffecten: timing van besteding

Wordt het bedrag ineens niet direct geconsumeerd maar (tijdelijk) aangehouden, dan kan het doorwerken in box 3 (peildatum). Dat maakt het bestedingsplan belangrijk: aanhouden als spaargeld, schenken, beleggen of aflossen heeft allemaal andere (fiscale) uitkomsten.

4) Eigen woning: vaak bestedingsdoel, maar let op de bijeffecten

In de praktijk wordt “bedrag ineens” vaak genoemd als bron om:

• de hypotheek (extra) af te lossen, of
• een verbouwing te financieren.

Daar zitten adviseurskansen én valkuilen:

• Extra aflossen verlaagt de schuld en dus doorgaans ook de hypotheekrenteaftrek (minder rente).
• Bij verbouwing kan het gunstig zijn als kosten kwalificeren binnen de eigenwoning-sfeer (maar de financieringsstructuur en timing bepalen het effect).

Kortom: “bedrag ineens” is voor veel klanten een vermogens- en woonbeslissing, niet alleen een pensioenkeuze.

Bron: Rijksoverheid