Fiscaal partnerbegrip en pensioen

Vraag

Inleiding
Tot 1 januari 2011 kon men als ongehuwd samenwonende kiezen voor fiscaal partnerschap. Vanaf 2011 is men (verplicht) fiscaal partner als wordt voldaan aan bepaalde voorwaarden. Het partnerschap volgt uit de voorwaarden van artikel 1.2, Wet IB 2001, en is geen keuze meer.

Situatie vanaf 2011:

• Gehuwden of geregistreerde partners zijn fiscale partners.
• Ongehuwd samenwonenden worden als fiscale partners aangemerkt indien ze allebei op hetzelfde adres bij de gemeente staan ingeschreven en aan één of meer van de volgende voorwaarden voldoen:
  • De ongehuwd samenwonenden hebben samen een notarieel samenlevingscontract. Ze moeten dan allebei meerderjarig zijn.
  • De ongehuwd samenwonenden hebben samen een kind.
  • Een van de ongehuwd samenwonenden heeft een kind en de ander heeft dit kind erkend.
  • Een van de ongehuwd samenwonenden is voor de toepassing van een pensioenregeling als partner van de ander aangemeld.
  • De ongehuwd samenwonenden zijn allebei eigenaar van de woning die het hoofdverblijf is.

Als twee mensen elkaar over en weer aanwijzen voor het partnerpensioen in de pensioenregeling, volgt daaruit een verplicht fiscaal partnerschap. Echter, vaak is er sprake van een collectieve pensioenregeling met onbepaald partnerpensioen. Of is er maar één partner die een partnerpensioen in de regeling heeft en de ander niet.

Vragen

1. Is fiscaal partnerschap verplicht bij een collectieve pensioenregeling met onbepaalde partner (partner is aangemeld bij de werkgever, maar deze hoeft dat niet aan de pensioenuitvoerder te melden)?
2. Als er in één pensioenregeling sprake is van partnerpensioen met bekende partner en in de andere regeling niet, is er dan toch sprake van verplicht fiscaal partnerschap?

Antwoord

1. Het nieuwe partnerbegrip is per 1 januari 2011 ingevoerd om hiermee vereenvoudiging en harmonisatie te bereiken van het fiscale partnerbegrip. Uitgangspunt is dat het nieuwe partnerbegrip bepaalbaar moet zijn op basis van objectief toetsbare criteria. In een pensioenregeling is het partnerschap pas objectief toetsbaar als deze partner bij de pensioenuitvoerder is geregistreerd als partner in de zin van de pensioenregeling.

    

   Ingeval van een pensioentoezegging met een onbepaald partnerpensioen is de partner doorgaans niet bij de pensioenuitvoerder bekend. Een onbepaald partnerpensioen is daarom niet voldoende om te kwalificeren als fiscaal partner. Een onbepaald partnerpensioen kwalificeert pas voor partnerschap vanaf het moment dat de partner zich met NAW-gegevens meldt en bij de pensioenuitvoerder als partner staat geregistreerd. Pas vanaf dat moment is de partner objectief toetsbaar als partner.

2. Als er ten aanzien van één van de partners wordt voldaan aan de voorwaarde dat de partner staat geregistreerd als partner in de zin van de pensioenregeling, dan is wederzijds sprake van fiscaal partnerschap.

Bron: Belastingdienst