De stijging van het doorsnee nagelaten vermogen werd voornamelijk veroorzaakt door de stijging van de waarde van de nagelaten eigen woning. De woning is jaarlijks het grootste bestanddeel van het totale bedrag aan nagelaten vermogen. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van het CBS.

Burgers krijgen in toenemende mate te maken met grensoverschrijdende nalatenschappen. Er is sprake van een grensoverschrijdende nalatenschap als bestanddelen van een nalatenschap in meerdere landen zijn gelegen of de erfgenamen in een ander land wonen dan waar de overledene zijn gewone verblijfplaats had. Uit onderzoek van de Europese Commissie is gebleken dat er jaarlijks 4,5 miljoen nalatenschappen openvallen in de Europese Unie (EU), waarvan 10% een internationale dimensie heeft. Dit betekent dat er jaarlijks 450 000 grensoverschrijdende nalatenschappen openvallen in de EU.

Een erflater huurde een woning en had nagenoeg geen vermogen. Op de datum van overlijden waren er geen openstaande schulden. De erfgenamen hebben nog de huur van augustus en september voldaan en inmiddels is de betaalrekening negatief. Een spaarrekening was er niet.

Staatssecretaris Teeven van Veiligheid en Justitie komt erfgenamen tegemoet die onverwacht te maken krijgen met een schuld uit een erfenis, waarvoor zij met eigen geld aansprakelijk worden. Voorwaarde is wel dat de erfgenamen niets te verwijten valt: zij kenden de schuld niet en konden er ook niet van op de hoogte zijn.

Bij onderhandse aktes heeft de moeder van eiser (erflaatster) in de jaren 2008, 2009 en 2010 diverse schenkingen aan hem en zijn broers en zussen gedaan welke door haar schuldig zijn gebleven. In december 2011 is erflaatster overleden en was op de schuldig gebleven bedragen nog niks afgelost. De rechtbank oordeelt dat de schuldig gebleven bedragen niet voor aftrek op de nalatenschap in aanmerking komen, omdat eiser niet aannemelijk heeft gemaakt dat de schenkingen niet de strekking hadden om pas na het overlijden van erflaatster te worden uitgevoerd.

Erfgenamen hebben door hun handelen een nalatenschap zuiver aanvaard. Nadien 'duikt' toch nog een onvoorziene schuld op. De erfgenamen vragen dan ook de rechtbank te worden ontheven van de verplichting de schuld uit hun eigen vermogen te voldoen.

Voor burgers in de Europese Unie wordt de afwikkeling van een buitenlandse erfenis of het verkrijgen van goederen uit een erfenis die zich in het buitenland bevinden eenvoudiger en minder kostbaar. Dit is het gevolg van een nieuwe Europese verordening over grensoverschrijdende nalatenschappen die op 17 augustus 2015 in werking treedt.

Dalende huizenprijzen hebben een dempende invloed gehad op de hoogte van de nalatenschappen. In 2014 lieten ruim 138 duizend overledenen bijna 13,6 miljard euro aan vermogen na. In 2011 was dat nog 15,1 miljard euro. Dat meldt CBS op basis van voorlopige cijfers.

Minister van der Steur heeft de nota naar aanleiding van het verslag en een nota van wijziging bij het wetsvoorstel Wet bescherming erfgenamen tegen schulden naar de Tweede Kamer gestuurd. Hieronder een aantal citaten uit de nota.

Minister Knops informeerde de Tweede Kamer over de voortgang van de voorbereidingen om de Wet op de lijkbezorging (Wlb) te vernieuwen.