Boete voor cashverbod vanaf € 3.000 nu ingevuld

Het gaat om het Besluit van 7 april 2026 tot wijziging van het Besluit bestuurlijke boetes financiële sector, het Uitvoeringsbesluit Wwft 2018 en het Besluit gedragstoezicht financiële ondernemingen Wft voor het verbod op contante betalingen voor goederen vanaf € 3.000.

Wat was al geregeld?
Per 1 januari 2026 mogen beroeps- of bedrijfsmatige handelaren in goederen geen contante betalingen meer accepteren vanaf € 3.000. Het verbod is opgenomen in artikel 1f Wwft. Daarbij gaat het niet alleen om één contante betaling van € 3.000 of meer, maar ook om situaties waarin een betaling kunstmatig wordt opgeknipt in meerdere kleinere contante betalingen om onder de grens te blijven.

In een eerder Fintool-artikel is al toegelicht dat de Wet plan van aanpak witwassen per 1 januari 2026 in werking is getreden, met uitzondering van de acceptatieplicht voor contant geld onder € 3.000. Die acceptatieplicht is aangehouden tot een later moment. Het cashverbod zelf geldt dus wel.

Wat wordt nu toegevoegd?
De nieuwe wijziging regelt met name de boetecategorie voor overtreding van het verbod. Artikel 1f Wwft wordt toegevoegd aan artikel 13 van het Besluit bestuurlijke boetes financiële sector. Voor overtreding van het cashverbod geldt boetecategorie 1.

Boetecategorie 1 is de lichtste categorie. Volgens de toelichting betekent dit een bestuurlijke boete met een minimumbedrag van € 0 en een maximumbedrag van € 10.000. Het basisbedrag is gelijk aan het maximumbedrag. Bij recidive kan op grond van de Wwft steviger worden opgetreden: bij een afzonderlijke overtreding binnen vijf jaar na een eerdere boete kan tweemaal het maximumbedrag van boetecategorie 1 worden opgelegd.

De keuze voor boetecategorie 1 is bewust gemaakt. In de toelichting staat dat het verbod beperkter van aard is dan andere Wwft-verplichtingen, zoals cliëntenonderzoek of het melden van ongebruikelijke transacties. Ook wordt gewezen op de bredere kring van normadressaten: door het cashverbod krijgen ook kleinere handelaren te maken met Wwft-regels, terwijl zij daar eerder mogelijk niet onder vielen.

Toezicht door Bureau Toezicht Wwft
Het toezicht op de naleving van het verbod ligt bij Bureau Toezicht Wwft, onderdeel van de Belastingdienst. De toelichting vermeldt dat de keuze voor boetecategorie 1 ook vanuit handhavingsoogpunt passender is. Deze categorie kent minder procedurele verplichtingen dan de hogere boetecategorieën, waardoor sneller en effectiever kan worden opgetreden.

Dat betekent niet dat overtreding vrijblijvend is. Naast bestuurlijke handhaving kan overtreding van artikel 1f Wwft ook strafrechtelijk worden gehandhaafd via de Wet op de economische delicten.

Minder Wwft-verplichtingen voor handelaren in goederen
Een belangrijk praktisch gevolg van het cashverbod is dat bepaalde Wwft-verplichtingen voor handelaren in goederen vervallen. Omdat contante betalingen vanaf € 3.000 niet meer zijn toegestaan, hoeven handelaren in goederen niet langer cliëntenonderzoek te verrichten op basis van de oude grens voor contante betalingen. Daarom wordt ook de indicatorenlijst in het Uitvoeringsbesluit Wwft 2018 aangepast.

Concreet vervallen onder meer indicatoren voor contante transacties bij goederen vanaf € 10.000 of € 20.000. Denk aan categorieën zoals voertuigen, schepen, kunstvoorwerpen, antiquiteiten, edelstenen, edele metalen, sieraden en juwelen. Door het nieuwe verbod zijn dergelijke contante transacties boven de grens niet langer toegestaan; een aparte meldindicator voor die transacties is dan niet meer nodig.

Let op: dit betekent niet dat alle Wwft-risico’s rond contant geld verdwijnen. Voor adviseurs blijft het relevant om alert te zijn op de herkomst van contant geld, onlogische betalingspatronen en het opsplitsen van betalingen. Zeker bij ondernemersklanten of verbouwingsdossiers kan de vraag blijven spelen hoe facturen zijn betaald en of betalingen aansluiten bij de wettelijke grenzen.

Technische wijzigingen door crypto-regelgeving
Naast het cashverbod bevat het besluit technische wijzigingen in het Uitvoeringsbesluit Wwft 2018. Die hangen samen met de Uitvoeringswet verordeningen bij geldovermakingen en overdrachten van cryptoactiva te voegen informatie. Door die wet zijn bepaalde aangewezen instellingen vernummerd. De indicatorenlijst wordt daarop aangepast.

Ook het Besluit gedragstoezicht financiële ondernemingen Wft wordt technisch gewijzigd. Daarbij gaat het onder meer om het herstellen van dubbele verlettering in artikel 59e Bgfo en het aanpassen van verwijzingen.

Relevantie voor de adviespraktijk
Voor financieel adviseurs is dit onderwerp vooral relevant in drie situaties.

Ten eerste bij ondernemersklanten die handelen in goederen. Zij moeten weten dat het cashverbod niet alleen een administratieve regel is, maar nu ook een concreet bestuurlijk boeteregime kent.

Ten tweede bij hypotheek- en verbouwingsdossiers. Grote contante betalingen voor keukens, badkamers, aannemerswerkzaamheden of luxe goederen kunnen vragen oproepen bij geldverstrekkers, notarissen en andere Wwft-instellingen. Zeker wanneer een klant betaalbewijzen of facturen wil gebruiken in het kader van een bouwdepot, is het verstandig om door te vragen naar de feitelijke betaalwijze.

Ten derde bij dossiervorming en compliance. De adviseur hoeft niet de toezichthouder van de handelaar te zijn, maar moet wel alert blijven op signalen die kunnen wijzen op witwassen of overtreding van wettelijke betaalgrenzen. Een korte vastlegging in het dossier kan veel discussie voorkomen: hoe is betaald, door wie is betaald, en hoe verhouden de bedragen zich tot de € 3.000-grens?

Praktisch aandachtspunt
Het cashverbod is dus niet nieuw per dit Staatsblad. Nieuw is vooral dat de sanctiekant nu is ingevuld. De acceptatieplicht voor contant geld onder € 3.000 is een ander traject en stond eerder nog niet in werking per 1 januari 2026. Fintool besprak eerder al dat voor die acceptatieplicht een afzonderlijk besluit met uitzonderingen in voorbereiding is.

Bron: Staatsblad 2026, 99.