Notaris mag stroman niet meer betalen

Het verbod treedt 1 januari in werking. Er zijn wel uitzonderingen mogelijk. Een notaris mag wel aan een ander dan de verkoper opbrengsten van een vastgoedtransactie betalen als dat bijvoorbeeld een hypotheekhouder is of een partij die beslag heeft gelegd op het onroerend goed.

Het verbod moet bijvoorbeeld een eind maken aan het overmaken door notarissen van de opbrengst van een vastgoedtransactie naar een rekeningnummer van een Zwitserse bank ten name van een bedrijf dat het vastgoed niet verkocht. Het komt nu regelmatig voor dat verkopers dit soort bestemmingen voor de verkoop opgeven bij de notaris. Die honoreert dit soort verzoeken nu nog. Daardoor kunnen stromannen of tussenpersonen verkoopopbrengsten van vastgoed ontvangen zonder dat de buitenwereld dit ziet.

Volgens de KNB behoort het niet tot de taak van de notaris om als overboekingskantoor op te treden voor een cliënt. Voortaan ontvangt de cliënt de opbrengst van de transactie. De cliënt dient vervolgens zelf zijn betalingen te verrichten. ‘Op deze wijze blijft de betalingsstroom vanuit het notariskantoor helder en inzichtelijk.’

De maatregel moet volgens de KNB behalve fraude met vastgoed ook belastingfraude tegengaan. De KNB adviseert notarissen ook om op elke afrekening voortaan te vermelden naar welke bankrekeningnummers geld wordt overgeboekt.

Het KNB-bestuur beveelt de notarissen aan het verbod op het betalen van derden ook toe te passen bij ‘alle overige notariële transacties’. De KNB denkt aan aandelenoverdrachten of de overdracht van schepen. 

De KNB meent met het verbod op bankieren door notarissen ‘een belangrijke stap tegen fraude’ te zetten. De KNB heeft geen idee hoeveel transacties onder het verbod zullen vallen. De organisatie heeft geen overzicht van betalingen via derdenrekeningen van notarissen. Geschat wordt dat het om miljarden euro’s gaat.

Renée Albers van de KNB ziet naar aanleiding van het verbod een golf vragen van notarissen binnenkomen. De KNB signaleert dat notarissen voor de jaarwisseling nu opvallend veel aan derden storten.

Directeur Folkert Winkel van het Bureau Financieel Toezicht vindt het ‘een goede zaak dat notarissen zich niet meer laten gebruiken als bank’. Volgens hem komt het nu ‘nogal eens voor dat geld wordt overgemaakt aan andere partijen dan genoemd in de akte, bijvoorbeeld voor winstdelingsovereenkomsten’.

Dit laatste vermoedt justitie onder meer bij de fraude rond vastgoedtransacties van Bouwfonds, Philips Pensioenfonds en Fortis.

Bron: Het Financieele Dagblad, 21-12-2007