Wie een woning koopt om die bij de eigen woning te voegen, kan onder voorwaarden het 2%-tarief of de startersvrijstelling toepassen. Het beleidsbesluit dat sinds 14 november 2026 geldt, verduidelijkt hoe de hoofdverblijfeis in die situatie uitwerkt. Het besluit legt ook vast hoe je bij kamerverhuur de grens van 90% eigen gebruik berekent.
Twee woningen samenvoegen tot één hoofdverblijf
De goedkeuring geldt zowel bij aankoop van twee woningen als bij aankoop van een woning die de koper wil samenvoegen met een woning die hij al bezit. De koper moet de woningen na de verkrijging bouwkundig samenvoegen tot één woning en die vervolgens anders dan tijdelijk als hoofdverblijf gebruiken. Ook de overige voorwaarden voor de startersvrijstelling of het 2%-tarief blijven gelden. Voor de woningwaardegrens van de startersvrijstelling maakt de volgorde van verkrijging verschil.
| Situatie | Welke waarde telt mee? |
|---|---|
| De koper verkrijgt beide woningen tegelijk | De gezamenlijke waarde van beide woningen en hun aanhorigheden. |
| De koper bezit de eerste woning al en verkrijgt de tweede binnen twaalf maanden | De waarde van de tweede woning plus de actuele waarde van de eerste woning, inclusief de aanhorigheden van beide woningen. |
| De koper bezit de eerste woning al en verkrijgt de tweede buiten die twaalfmaandstermijn | De waarde van de tweede woning en de bijbehorende aanhorigheden. |
De woningwaardegrens bedraagt € 555.000 in 2026 en stijgt op 1 januari 2027 naar € 615.000. Heeft de koper de startersvrijstelling al gebruikt bij de verkrijging van de eerste woning, dan kan hij die bij aankoop van de tweede woning niet opnieuw toepassen. Het 2%-tarief kan wel van toepassing zijn als aan de voorwaarden wordt voldaan.
Kamerverhuur en de grens van 90%
Bij verhuur van onzelfstandige woonruimte komen kamers die uitsluitend ter beschikking staan van iemand buiten het huishouden van de koper in beginsel buiten de startersvrijstelling of het 2%-tarief te vallen. Gebruikt de koper ten minste 90% van de totale woningoppervlakte zelf of mede, dan kan de vrijstelling of het 2%-tarief op de hele woning worden toegepast, mits ook aan de overige voorwaarden is voldaan. Een gedeelde keuken of badkamer telt voor deze toets volledig mee als medegebruik door de koper. Onder de 90% kan het fiscale voordeel alleen gelden voor het gedeelte dat de koper en zijn huishouden gebruiken.
Herstel na het passeren van de akte
Het besluit voegt een voorbeeld toe aan de bestaande herstelregeling. De notaris past aanvankelijk het algemene tarief toe omdat hij een tot woning te verbouwen kantoorpand bij levering als kantoor aanmerkt. Blijkt achteraf dat het pand op het moment van verkrijging al als woning kwalificeerde, dan kan de koper onder voorwaarden alsnog via een tijdig bezwaar een beroep doen op de startersvrijstelling of het 2%-tarief. De vereiste schriftelijke verklaring moet bij het bezwaarschrift worden gevoegd.
Voor de adviespraktijk
Leg bij samenvoeging de verkrijgingsdata, relevante woningwaarden en bouwkundige plannen vast voordat je de overdrachtsbelasting in de financieringsopzet opneemt. Vraag bij kamerverhuur om een plattegrond met de oppervlakten van de exclusief verhuurde en gedeelde ruimten. Stem een beroep op een goedkeuring af met de notaris. In de aangifte of akte moeten de datum, het nummer en het toepasselijke onderdeel van het besluit worden vermeld.
Beleidsbesluit van 6 november 2026, nr. 2026-20391, Staatscourant 2026, 39922
Fintool
info@fintool.nl
085 111 89 99